Πρακτικοί οδηγοί για οικογένεια, δουλειά και καθημερινότητα

Πυρετός σε ηλικιωμένο ή κατάκοιτο και πότε καλείτε το 166

Γιατρός μετρά τη θερμοκρασία ηλικιωμένης που ξεκουράζεται στο κρεβάτι στο σπίτι

Written by

in

Ανακαλύψτε περισσότερα άρθρα στα αποτελέσματα αναζήτησης.
Προσθήκη του peoplebranch.org στην Google

Ένας ηλικιωμένος που ανεβάζει πυρετό, ή ένας κατάκοιτος συγγενής που ξαφνικά «δεν είναι ο εαυτός του», φέρνει την οικογένεια μπροστά σε ένα δύσκολο ερώτημα: τον μετακινούμε στο νοσοκομείο ή μπορεί να εξεταστεί στο σπίτι; Η μεταφορά ενός ανθρώπου με περιορισμένη κινητικότητα είναι κουραστική και μερικές φορές περιττή. Υπάρχουν όμως καταστάσεις όπου η καθυστέρηση κοστίζει. Το κείμενο αυτό εξηγεί τι αλλάζει στην ηλικία, ποια σημάδια ανησυχούν και πώς ξεχωρίζετε τη μία περίπτωση από την άλλη.

Γιατί ο πυρετός στην τρίτη ηλικία θέλει άλλη ματιά

Στους νεότερους ο πυρετός είναι συνήθως το πρώτο και πιο καθαρό σήμα μιας λοίμωξης. Στους ηλικιωμένους αυτό δεν ισχύει πάντα. Ο οργανισμός αντιδρά πιο αθόρυβα και ο πυρετός μπορεί να είναι χαμηλός ή να λείπει εντελώς, ακόμα και όταν η λοίμωξη είναι σοβαρή. Γι’ αυτό ένα «κανονικό» θερμόμετρο δεν αποκλείει πρόβλημα.

Συχνά το πρώτο σημάδι είναι μια αλλαγή στη συμπεριφορά: σύγχυση, υπνηλία, ανησυχία ή διέγερση που δεν υπήρχαν πριν. Η οξεία αυτή διαταραχή της προσοχής και της σκέψης ονομάζεται παραλήρημα (delirium) και, όταν εμφανίζεται απότομα, μπορεί να οφείλεται σε λοίμωξη, για παράδειγμα του ουροποιητικού. Σε άτομα με άνοια τα συμπτώματα είναι ακόμα πιο δύσκολο να φανούν, οπότε η αίσθηση του φροντιστή ότι «κάτι δεν πάει καλά» έχει μεγάλη αξία.

Οι λοιμώξεις που συναντάμε πιο συχνά

Οι περισσότερες λοιμώξεις που μπορούν να επιβαρύνουν έναν ευάλωτο οργανισμό ξεκινούν από τέσσερα σημεία:

  • το ουροποιητικό, ιδίως σε όσους έχουν καθετήρα ή ακράτεια
  • τους πνεύμονες, με βήχα, δύσπνοια ή γρήγορη αναπνοή
  • το δέρμα, όπου μια πληγή που δεν κλείνει μπορεί να μολυνθεί
  • το γαστρεντερικό σύστημα, με εμέτους ή διάρροιες

Ο κίνδυνος είναι μεγαλύτερος όταν συνυπάρχουν χρόνια νοσήματα, όπως ο σακχαρώδης διαβήτης, η χρόνια πνευμονοπάθεια, η νεφρική νόσος ή ο καρκίνος, καθώς και μετά από πρόσφατη νοσηλεία.

Τι αξιολογεί ο παθολόγος στο σπίτι

Όταν η κατάσταση δεν είναι επείγουσα, η εξέταση στον χώρο του ασθενούς έχει ένα σαφές πλεονέκτημα: ο γιατρός βλέπει τον άνθρωπο στο περιβάλλον του, χωρίς την ταλαιπωρία της μετακίνησης. Καλώντας παθολόγο στο σπίτι, η επίσκεψη ξεκινά με λήψη ιστορικού: πότε άρχισαν τα συμπτώματα, ποια φάρμακα παίρνει ο ασθενής, τι έχει αλλάξει τις τελευταίες μέρες. Ακολουθεί κλινική εξέταση με έμφαση στην αναπνοή, την κυκλοφορία, το χρώμα του δέρματος, την ενυδάτωση και την πνευματική κατάσταση.

Με βάση τα ευρήματα, ο γιατρός μπορεί να διερευνήσει την αιτία του πυρετού, να συστήσει θεραπεία, να συνταγογραφήσει και να ζητήσει εξετάσεις αίματος ή απεικονιστικές, που γίνονται σε συνεργασία με αδειοδοτημένα εργαστήρια. Αν χρειάζεται, συνεννοείται με γιατρό άλλης ειδικότητας και προγραμματίζει επανεκτίμηση σε 24 έως 48 ώρες, ώστε να φανεί αν η πορεία είναι η αναμενόμενη.

Πότε αρκεί η επίσκεψη στο σπίτι

Η εξέταση στο σπίτι ταιριάζει συνήθως όταν ο ασθενής:

  • έχει πυρετό ή αδιαθεσία, αλλά αναπνέει άνετα και έχει φυσιολογικό χρώμα
  • είναι προσανατολισμένος και επικοινωνεί όπως συνήθως
  • πίνει υγρά και ουρεί κανονικά
  • έχει ήπια συμπτώματα, όπως ενοχλήσεις στην ούρηση, βήχα χωρίς δύσπνοια ή ερεθισμένο δέρμα

Ακόμα και τότε, η παρακολούθηση δεν σταματά με την επίσκεψη. Αν μια λοίμωξη δεν βελτιώνεται ή χειροτερεύει, χρειάζεται νέα ιατρική εκτίμηση χωρίς αναμονή.

Σημάδια κινδύνου που θέλουν 166 ή νοσοκομείο

Η σήψη είναι η απορρύθμιση της αντίδρασης του οργανισμού σε μια λοίμωξη, που μπορεί να βλάψει ιστούς και όργανα. Είναι επείγουσα κατάσταση και ο χρόνος μετρά. Καλέστε αμέσως το 166 ή πηγαίνετε στο νοσοκομείο αν ο ηλικιωμένος:

  • αναπνέει γρήγορα ή με δυσκολία
  • εμφανίζει ξαφνική σύγχυση, υπνηλία ή δυσκολία στην ομιλία
  • έχει δέρμα, χείλη ή γλώσσα με χρώμα ωχρό, γκριζωπό, μελανό ή με κηλίδες
  • έχει πολύ υψηλή ή ασυνήθιστα χαμηλή θερμοκρασία, ρίγος που δεν ελέγχεται ή κρύο, ιδρωμένο δέρμα
  • έχει γρήγορο ή αδύναμο σφυγμό
  • έχει ελάχιστα ή καθόλου ούρα για πολλές ώρες, για παράδειγμα όλη την ημέρα
  • έχει εξάνθημα που δεν ξεθωριάζει όταν το πιέζετε
  • παραπονιέται για έντονο πόνο ή δυσφορία

Αν υποψιάζεστε σήψη, μη μεταφέρετε μόνοι σας τον ασθενή οδηγώντας υπό πίεση. Καλέστε ασθενοφόρο και κρατήστε έτοιμη τη λίστα με τα φάρμακα που παίρνει.

Πώς βοηθάτε μέχρι να έρθει ο γιατρός

Ο φροντιστής είναι συχνά αυτός που πρώτος αντιλαμβάνεται την αλλαγή. Μερικές απλές κινήσεις κάνουν την εκτίμηση πιο γρήγορη και ακριβή:

  • σημειώστε τις μετρήσεις θερμοκρασίας και την ώρα τους
  • παρατηρήστε πόσο πίνει και πόσο συχνά ουρεί ο ασθενής
  • έχετε πρόχειρη τη φαρμακευτική αγωγή και τις πρόσφατες εξετάσεις
  • κρατήστε καθαρές και καλυμμένες τυχόν πληγές και πλένετε συχνά τα χέρια σας

Σε βάθος χρόνου, η καλή ρύθμιση των χρόνιων νοσημάτων και οι συνιστώμενοι εμβολιασμοί μειώνουν την πιθανότητα μιας λοίμωξης να εξελιχθεί σε κάτι σοβαρότερο.

Η σωστή απόφαση τη σωστή στιγμή

Δεν χρειάζεται κάθε πυρετός σε ηλικιωμένο μεταφορά στο νοσοκομείο, ούτε όμως πρέπει να υποτιμάται. Όταν ο ασθενής είναι σταθερός, μια προσεκτική εξέταση στο σπίτι δίνει απαντήσεις χωρίς ταλαιπωρία. Όταν εμφανίζονται σημάδια κινδύνου, η άμεση κλήση στο 166 είναι η μόνη σωστή επιλογή. Αν έχετε αμφιβολία, εμπιστευτείτε το ένστικτό σας και ζητήστε βοήθεια νωρίς.

Πηγές

  • NHS, Sepsis. https://www.nhs.uk/conditions/sepsis/
  • NHS, Urinary tract infections (UTIs). https://www.nhs.uk/conditions/urinary-tract-infections-utis/
  • CDC, About Sepsis. https://www.cdc.gov/sepsis/about/index.html
  • CDC, Preventing Infections That Can Lead to Sepsis. https://www.cdc.gov/sepsis/prevention/index.html

Comments

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *